" هنگام صحبت کردن دربرابر جمع ناراحت می شوید . کارها بسیار زیاد است اما وقت کمی برای انجام آنها دارید . در حضور رئیس تان یک نفر شما را به اهمال کاری و بی لیاقتی متهم می کند . از دیدن افراد غریبه

معذ ب می شوید . از محیط پرسرو صدای اطراف خود خسته شده اید . به سلامت والدین خود توجه زیادی دارید . بیان احساسات ، برایتان مشکل است و… "

تمامی مثال های فوق بیانگر شرایطی است که می تواند در فرد ایجاد فشار روانی نماید . عوامل جسمانی ، اجتماعی، سازمانی و اشتغال ذهنی فرد در مورد خودش ، هر کدام به نحوی در شکل گیری و ایجاد استرس سهیم هستند .

خانواده یک سازمان است و مقررات گوناگون حاکم بر هر خانواده ممکن است خانواده را دچار تعارض نماید . مؤسسات آموزشی ، اداری و حتی خوابگاههای دانشجویی به عنوان یک سازمان ، قوانین و مقررات خاصی را دارند که ممکن است فرد را در رعایت و عمل به آنها دچار مشکل نموده و بر وی استرسی وارد نمایند . ارتباط با افراد و شخصیت های گوناگون از جمله افراد پرخاشگر و عصبانی و یا افرادی که دچار مشکلات شخصیتی هستند می تواند از جمله عوامل اجتماعی ایجاد کننده در بروز فشار روانی باشند. خلاصه مشکلات جسمانی خود فرد (بیماری ، فقدان و یا نقص عضو ) و اشتغال ذهنی فردی ، از جمله عواملی هستند که فرد را در مواجهه با محرکهای تنش زا دچار مشکل می نمایند واسترس رابرای فرد به همراه می آورند .

- اشتغال ذهنی منفی را می توان با بازسازی شناختی و زندگی را بر خود ساده تر گرفتن تحت کنترل در آورد . اگر از خود انتظار داشته باشید که همیشه همه کارها را بی نقص و کامل انجام دهید ، چنانچه بعضی اوقات موفق نشوید ، آن وقت نیاز دارید که شیوه ای مثبت برای مقابله با اشتغال ذهنی منفی خود پیدا کنید .

در بین این عوامل اشتغال ذهنی فرد به شکل منفی و انتظارهای نامعقول نسبت به خود ، از جمله عوامل بسیارمتداول ،درایجاد فشارعصبی می باشد که گاه خود به تنهایی وگاهی توام با دیگرعوامل جسمانی - محیطی عمل کرده وتاثیر مخربی برروحیه فرد می گذارد .

به عنوان نمونه : اگر ما توقع داشته باشیم که در هر زمینه ای بهترین باشیم در دراز مدت تنها به نارضایتی ما از عملکردمان منجر می گردد و اشتغال ذهنی بسیاری رادرفردایجاد می نمایدمانند،«هرگز نمی توانم ازعهده آن برآیم»« باید ازنظرهمه خوب و خوشایند باشم»ویا« بایدکارهایم رابهترانجام دهم»و غیره …

دوری گزیدن کامل از جامعه برای از میان بردن فشارهای عصبی ، راه معقولی نیست و از طرف دیگر بعضی رویدادها هر چند که منجر به ایجاد استرس در فرد می گردند برای شخص یک امر خوشایند هم می باشند

( مانند ، دید و باز دیدهای عید نوروز و یا ازدواج ) و کسی حاضر نمی باشد که لذت و هیجان زندگی را از زندگی خود دور کند . بالاخره باید با مسائلی روبرو شد که سیستم زنگ خطر درونی مان را به صدا در آورد.اما نکته اینجاست که چگونه می توان زود آرام شد و از فشارهای عصبی طولانی مدت دوری گزید ، چرا که این فشارهای عصبی طولانی و مداوم هستند که به انسان صدمه می رسانند .


چند راه مناسب جهت مقابله با استرس و کاهش آن

1- تکنیک « ابراز وجود » در بر خورد با عوامل اجتماعی به خصوص در کاهش استرس ناشی از برخورد با افراد عصبانی و پرخاشگر و یا در مواجهه با شرایط سخت درون فردی بسیار مؤثر است

2- گوش دادن فعالانه به جای واکنش نشان دادن سریع ، به شما کمک می کند با افرادی که خودشان تحت فشار عصبی هستند به نوعی کنار بیایید .

3- اشتغال ذهنی منفی را می توان با بازسازی شناختی، تغییرطرحواره ها وسیستم اعتقادی خودبرای منطقی تر و واقع گرانه تر شدن و در نتیجه زندگی را بر خود ساده تر گرفتن ، تحت کنترل در آورد . اگر از خود انتظار داشته باشید که همیشه همه کارها را بی نقص و کامل انجام دهید ، چنانچه بعضی اوقات موفق نشوید ، آن وقت نیاز دارید که شیوه ای مثبت برای مقابله با اشتغال ذهنی منفی خود پیدا کنید .

برای کنترل فشار عصبی در مورد عوامل سازمانی (حتی در خانواده ) می توان در صورت امکان شرایطی برای تغییر ایجاد کرد و هم به نوعی با شرایط غیر قابل تغییر سازگاری نمود.

4- اگر از سنخ شخصیتی الف هستید ( افرادی ناشکیبا ، بسیار رقابت جو ، وقت شناس و پرخاشگر در برابرناکامی ) و به عنوان مثال ، اگر پشت چراغ قرمز منتظر بمانید و بی طاقت و ناشکیبا شوید ، و زمان توقف خود را صرف دشنام و بدو بیراه گفتن به راننده جلویی و غیره بکنید احتمال حمله قلبی شما بالا خواهد رفت . پس در مواجهه با محرکهای تنش زا احساس خصومت را باید کنار گذاشت و سعی کرد که ویژگیهای شخصی افراد مقاوم در برابر فشار روانی را فرا گرفت .

5- تمرینات ریلکسیشن ( تن آرامی ) و نفسهای عمیق کشیدن از جمله شیوه های بسیار خوب و مؤثر جهت مقابله با فشارهای روانی می باشد که به طور عمده دو هدف اصلی را دنبال می کنند :.

هدف اول جهت کاهش یا جلوگیری از نشانه های جسمانی فشار عصبی است که در موقعیت های استرس زایی که قابل تغییر نیستند بوجود می آید .

هدف دوم زمانی است که برخی از ما در شرایط نامناسب ، به قدری ناراحت و بی حوصله هستیم که قادر به اتخاذ شیوه ای مفید جهت مقابله با محرکهای تنش زا را نداریم مگر اینکه ناراحتی ما تا اندازه ای فروکش نموده ، تا شرایط نامناسب قابل کنترل شود .

شما می توانید این تمرینات را ( تن آرامی ، تنفس عمیق ) در زمان های متفاوتی انجام دهید تا ببینید کدامیک برایتان بیشتر مؤثر است .


منابع :

- بهداشت روانی : تالیف دکتر شاملو

- بهداشت روانی : نویسنده اندروا – ساپیکتون مترجم ، حمیدرضا حسین شاهی برواتی

- چگونه بر فشارهای عصبی خود غلبه کنید ،بیش از آنکه او بر شما چیره شود .

نویسندگان ، جنی اشتاین متز ، جون بلنکن شیپ ، لیندا براون ، دبوراهال ، گریس میلر ، مترجم : نازلی سید گرگانی


لینک:

 - گلچینی از تست های روانشناسی 

 - میزان استرس شما در محیط کار چقدر است؟ 

 - استرس و راههای مبارزه با آن 

 - عوامل استرس زا و راه هایی برای کاهش آن 

 - چگونه با خستگی مبارزه کنیم 

 - دستیابی به آرامش و آسایش با استفاده از چند روش 

 - با اجرای این تمرین ها می توانید بر استرس غلبه کنید 

 - استرس چیست ؟ ( قسمت اول ) 

 - راه های کنترل استرس 

 - مواد غذایی استرس زا 

 - مواد غذایی کاهش دهنده استرس 

 - علت استرس شما چیست؟ 

 - استرس ، علائم و تأثیرات آن بر افراد 

 - راه مقابله با استرس چیست؟ 

منبع : tebyan.net